Aromaterapia a zwierzęta domowe. Co warto wiedzieć?
Data publikacji:
Autor: Milena Ivanova*, aromaterapeuta kliniczny z Instytutu Tradycyjnej Medycyny Ziołowej i Aromaterapii w Londynie, MIFPA
Kiedy mówimy o stosowaniu olejków eterycznych, zarówno dla siebie, jak i w otoczeniu naszych zwierząt, zawsze warto podchodzić do tego z rozwagą i dokonywać świadomych wyborów. Olejki mogą wspierać zdrowie i samopoczucie, pomagając w wielu dolegliwościach, ale nie wolno zapominać, że ich niekontrolowane użycie może być szkodliwe. Dotyczy to również naszych futrzastych przyjaciół.
Warto wiedzieć, że koty są znacznie bardziej wrażliwe niż psy. Wynika to z braku w ich wątrobie niezbędnych enzymów. Na przykład kot potrzebuje niemal 38 godzin na eliminację pewnych związków z organizmu, natomiast pies tylko około 9. Właśnie dlatego tak ważne jest, by wiedzieć, które olejki można stosować w ich otoczeniu, a których należy unikać.
Najczęściej zadawane pytanie ze strony klientów brzmi: czy olejki eteryczne są szkodliwe dla zwierząt?
Odpowiedź brzmi: Nie, jeśli stosuje się je prawidłowo i unika produktów z tych roślin, które mogą powodować nietolerancję u zwierząt. Należy zawsze unikać podawania czystych olejków doustnie oraz nakładania ich bezpośrednio na sierść. U psów można używać niektórych olejków, ale zawsze należy je stosować w rozcieńczeniu, w niskich dawkach i po konsultacji z weterynarzem.
Dlaczego tak jest? Koty mają bardzo ograniczoną zdolność metabolizowania pewnych substancji, ponieważ w ich wątrobie brakuje enzymu, który u ludzi odpowiada za neutralizację toksyn. To czyni je szczególnie podatnymi np. na niesteroidowe leki przeciwzapalne, takie jak aspiryna, ibuprofen czy paracetamol, a także na czekoladę i kofeinę (metyloksantyny), ołów, cynk oraz liczne pestycydy – w tym obecne w niektórych olejkach eterycznych alkohole i fenole. Jak pisze Caroline Ingraham w książce „Jak zwierzęta same się leczą”: „Koty wykazują bardzo niską aktywność enzymu odpowiedzialnego za rozkład niektórych związków chemicznych, w tym alkoholi i, – co jeszcze ważniejsze, fenoli.”
Dlatego nigdy nie należy zmuszać kota do wdychania, lizania czy kontaktu z olejkiem eterycznym lub produktami aromaterapeutycznymi. Nawet w przypadku dyfuzji istotne jest, aby zwierzę miało możliwość opuszczenia pomieszczenia, jeśli zapach okaże się dla niego zbyt intensywny lub nieprzyjemny.
Olejki, których należy unikać w towarzystwie zwierzaków (bogate w fenole):
- bazylia
- brzoza
- cynamonowiec
- goździkowiec korzenny (czapetka pachnąca)
- koper włoski (fenkułowy)
- drzewo herbaciane
- muszkatołowiec korzenny
- oregano
- mięta pieprzowa
- tymianek.
Również olejki bogate w d-limonen nie są szczególnie zalecane:
- bergamota
- grejpfrut
- cytryna
- limonka
- pomarańcza
- mandarynka
- koper.
Które olejki są uważane za bezpieczne dla zwierzaków domowych:
Koty i ich wyjątkowy węch
Jak wiadomo koty mają niezwykle silnie rozwinięty zmysł węchu. Podczas gdy my, ludzie, dysponujemy około 5 milionami komórek węchowych, u kotów jest ich aż 200 milionów! To właśnie dlatego tak ważna jest precyzja i ostrożność w stosowaniu olejków eterycznych w ich otoczeniu.
Najdelikatniejszą i najbezpieczniejszą metodą używania olejków jest dyfuzja. Jednak i tutaj należy pamiętać o kilku podstawowych zasadach:
- zawsze pozostawiaj uchylone drzwi, aby kot czy pies mógł sam opuścić pomieszczenie, w którym pracuje dyfuzor,
- stosuj maksymalnie 5 kropli wybranego olejku do dyfuzora,
- nie pozostawiaj dyfuzora, aby dyfuzował olejki zbyt długo – 15–20 minutw zupełności wystarczy,
- obserwuj reakcję kota na każdy zapach i natychmiast przerwij, jeśli zachowanie zwierzęcia wzbudzi niepokój.
Jakie są objawy możliwego zatrucia olejkami eterycznymi u zwierząt i jakie symptomy powinny nas zaniepokoić?
- trudności w oddychaniu,
- zaburzenia koordynacji, chwiejny chód,
- wypadanie sierści,
- wymioty,
- osłabienie,
- skurcze mięśni,
- uporczywe wkładanie łapek do pyska,
- zaczerwienienia lub owrzodzenia w okolicy pyska i nosa.
Jeśli pojawi się którykolwiek z tych objawów , należy niezwłocznie skontaktować się z lekarzem weterynarii.
Bezpieczna dyfuzja – co warto wiedzieć?
Aby uniknąć nieprzyjemnych i niebezpiecznych dla zwierzaków sytuacji, zawsze przestrzegaj zaleceń dotyczących używania olejków eterycznych i wybieraj odpowiedni rodzaj dyfuzora.
Na czym polega dyfuzja?
Dyfuzja olejków eterycznych to najprostsza, a zarazem skuteczna metoda aromaterapii. Polega na rozpraszaniu w powietrzu cząsteczek olejków, które następnie wdychamy.
Na rynku dostępne są różne rodzaje dyfuzorów, działające w odmienny sposób – każdy z nich ma swoje zalety i ograniczenia:
- dyfuzory działające za pomocą strumienia chłodnego powietrza,
- dyfuzory działające przy użyciu ultradźwięków i wody,
- lampki aromatyczne, które podgrzewają wodę.
Najbardziej polecane są metody, w których nie dochodzi do podgrzewania olejków – dzięki temu zachowują one pełnię swoich terapeutycznych właściwości. Według nas najlepsze są mikrodifuzory wykorzystujące nebulizację.
🌿 W kolejnym kroku możemy przyjrzeć się każdemu rodzajowi dyfuzora osobno – aby zrozumieć, jak działają i który z nich sprawdzi się najlepiej w domu i w towarzystwie futrzaków.
Rodzaje dyfuzorów – który wybrać?
Mikrodyfuzor (np. Oshadhi Cool Breeze)
Dyfuzja bez podgrzewania olejków – wykorzystuje metodę nebulizacji, uznawaną za najlepszą formę odparowywania olejków eterycznych, ponieważ pozwala zachować maksimum ich właściwości terapeutycznych. W tym rodzaju dyfuzora nie trzeba odmierzać porcji – wystarczy zamontować buteleczkę z olejkiem i cieszyć się aromatem. To również najbardziej ekonomiczna opcja – 10 ml olejku wystarcza na około 4–6 tygodni codziennego użytku.
Zobacz jak działa dyfuzor Cool Breeze
Dyfuzory z wentylatorem i filtrem (np. Oshadhi Light Air)
Również działają bez podgrzewania, co chroni cenne składniki olejków. W tym przypadku wentylator kieruje powietrze przez filtr nasączony olejkiem. Jest to skuteczna metoda aromatyzacji, ale zużywa więcej olejku niż mikrodifuzor i wymaga regularnej wymiany filtrów. Na filtr warto nanosić od 4 do 8 kropli olejku. Taki rodzaj dyfuzora jest wspaniały dla naszej przestrzeni osobistej i jest lekki, więc można go łatwo transportować.
Zobacz jak działa dyfuzor Light Air
Dyfuzory ultradźwiękowe z wodą
To najpopularniejszy typ dyfuzorów. Są wygodne i łatwe w obsłudze, jednak wymagają większej ilości olejku, co wiąże się z wyższym kosztem użytkowania i koniecznością regularnego czyszczenia pojemnika. Ultradźwięki mogą częściowo zmieniać strukturę olejku podczas odparowywania, a w połączeniu z wodą aromat staje się mniej skoncentrowany. Zwiększają wilgotność powietrza. Do zbiornika z wodą zaleca się dodawać 5–6 kropli olejku, w razie potrzeby więcej.
Zobacz jak działa dyfuzor YOYO
Tradycyjne dyfuzory na świeczkę typu tealight
W tym przypadku olejek podgrzewany jest ogniem świeczki, co tak naprawdę zmienia jego strukturę i osłabia właściwości. To najmniej efektywna i najrzadziej polecana metoda dyfuzji – również ze względu na ryzyko pożaru, szczególnie w domu z dziećmi czy zwierzętami. Warto pamiętać, że odległość między płomieniem a miseczką z olejkiem ma duże znaczenie: zbyt blisko – olejek może się przypalić; zbyt daleko – prawie się nie odparuje. Do tego rodzaju dyfuzji używa się 3–5 kropli.
Podsumowanie
Niezależnie od tego, jaki model zdecydujemy się wybrać, dyfuzory to szybki, wygodny i bezpieczny sposób na wprowadzenie aromaterapii do domu czy biura. Jeśli jednak nadal masz wątpliwości dotyczące doboru olejków i metod ich stosowania w obecności zwierząt, najlepiej skonsultować się ze specjalistą.
👉 I na zakończenie pamiętajmy - węch u kotów jest tak czuły, że często same unikają kontaktu z olejkami eterycznymi. Dla nich nawet niewielka ilość zapachu może być zbyt intensywna. Zaufaj swojemu pupilowi – jeśli ucieka z pomieszczenia lub unika dyfuzora, to jasny sygnał, że dany aromat mu nie odpowiada lub jest zbyt mocny.
Baza Wiedzy: Dyfuzja i dyfuzory - jak wybrać?
🌿 Tutaj można zobaczyć naszą ofertę rekomendowanych dyfuzorów wraz ze specjalnymi ofertami: